ඉරාන – ඊශ්රායල යුද්ධය හේතුවෙන් හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය (Strait of Hormuz) ආශ්රිතව හටගෙන ඇති බලශක්ති සහ නාවික අර්බුදය විසඳීම සඳහා යුරෝපීය රටවල් සහ ජපානය සිය සූදානම ප්රකාශ කර තිබේ. එක්සත් රාජධානිය, ප්රංශය, ජර්මනිය, ඉතාලිය, නෙදර්ලන්තය සහ ජපානය එක්ව නිකුත් කළ නිවේදනයක දැක්වෙන්නේ ගෝලීය බලශක්ති වෙළඳපොළේ ස්ථාවරත්වය වෙනුවෙන් මෙම මුහුදු මාර්ගයේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීමට තමන් කැපවන බවයි.
පසුගිය පෙබරවාරි 28 වනදා යුද්ධය ආරම්භ වීමෙන් පසු හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය සම්පූර්ණයෙන්ම වසා දමා නොමැති වුවද, නෞකා ගමනාගමනය දැඩි ලෙස සීමා වී ඇත. මාර්තු මස මුල් සති දෙක තුළ තෙල් නැව් ඇතුළු නෞකා 90ක් පමණ මෙම මාර්ගය හරහා ගමන් කර ඇති අතර, එය සාමාන්ය මට්ටමට වඩා බෙහෙවින් අඩු අගයකි. දැනට ඉරානය සමඟ සමීප සබඳතා පවත්වන රටවලට අයත් නෞකා සහ රාජ්යතාන්ත්රික එකඟතා මත පදනම් වූ නෞකා සඳහා පමණක් මෙම මාර්ගය විවෘතව පවතින බව නාවික දත්ත විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
යුද්ධය ආරම්භයේ සිට මේ දක්වා හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය ආශ්රිතව නෞකා 20කට අධික සංඛ්යාවකට ප්රහාර එල්ල වී තිබේ. මෝල්ටා ධජය යටතේ ගමන් කළ බහලුම් නෞකාවකට එල්ල වූ ප්රහාරය මෙහි මෑතකාලීන දරුණුතම සිදුවීමක් වූ අතර, එහි කාර්ය මණ්ඩලයට නෞකාව අතහැර යාමට ද සිදු විය. ඉරානය අනතුරු අඟවා ඇත්තේ තම භූමියට එල්ල වන ප්රහාර නතර නොකරන්නේ නම්, මෙම මුහුදු මාර්ගය හරහා ගමන් කරන ඕනෑම නෞකාවක් ඉලක්ක කරන බවයි.
ලෝකයේ සමස්ත තෙල් සැපයුමෙන් පහෙන් එකක් (1/5) සහ ද්රව ස්වභාවික වායු (LNG) සැපයුමෙන් වැඩි ප්රමාණයක් හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා ප්රවාහනය කෙරේ. මෙම මාර්ගය අවහිර වීම හේතුවෙන් රක්ෂණ ගාස්තු සහ නාවික ප්රවාහන වියදම් සීඝ්රයෙන් ඉහළ ගොස් ඇති අතර, එය ගෝලීය තෙල් මිල ඉහළ යෑමට සෘජුවම බලපා ඇත. ජපානය සහ යුරෝපීය රටවල් මෙම ගැටලුවට මැදිහත් වීමට උත්සාහ කරන්නේ ලෝක ආර්ථිකය මහා පරිමාණ පසුබෑමකට (Recession) ලක්වීම වැළැක්වීමේ අරමුණිනි.
