රී ලංකාවේ ආර්ථික බිඳවැටීමත් සමඟ පීඩාවට පත් ජනතාව ඉලක්ක කරගනිමින් ක්රියාත්මක වන ප්රජා පීඩක ඩිජිටල් ණය ලබාදීමේ යෙදුම් (Digital Lending Apps) මගින් සිදුවන මාරාන්තික බලපෑම් පිළිබඳව නවතම ගවේෂණාත්මක වාර්තාවක් අනාවරණය කරයි. ඇප රහිතව මිනිත්තු කිහිපයකින් ණය ලබාදෙන බව පවසමින් ආරම්භ වන මෙම ක්රියාවලිය, අවසානයේදී පුද්ගල පෞරුෂය විනාශ කරන, පවුල් සබඳතා බිඳ දමන සහ දිවි නසාගැනීම් දක්වා තල්ලු කරන සංවිධානාත්මක ජාලයක් බවට පත්ව තිබේ.
මෙම ණය උගුලේ භයානකම පැතිකඩ වන්නේ පුද්ගලික දත්ත අවභාවිතයයි. ණය ලබාදෙන යෙදුම් ස්ථාපනය කිරීමේදී ලබාගන්නා දුරකථන සම්බන්ධතා, ඡායාරූප සහ සමාජ මාධ්ය තොරතුරු, ණය ගෙවීම සුළු මොහොතක් හෝ ප්රමාද වූ විට මාරාන්තික ආයුධයක් ලෙස භාවිතා කරනු ලබයි. ණය ගැතියන්ගේ සහ ඔවුන්ගේ හැඳුනුම්පත්වල ඡායාරූප විකෘති කර පවුලේ සාමාජිකයන්ට සහ රැකියා ස්ථානවලට යොමු කරමින් සිදුකරන මෙම අපහාසාත්මක ක්රියාවලිය හේතුවෙන් පුද්ගලයන් සමාජයීය වශයෙන් කොන්වීමට ලක් වේ. 2023 වසරේදී කේරළයේ සිව් දෙනෙකුගෙන් යුත් පවුලක් දිවි නසාගැනීමේ සිද්ධිය ද ශ්රී ලංකාවේ ලියාපදිංචි අංක සහිත මෙවැනි ණය ජාලයන්ට සම්බන්ධ බව විමර්ශනවලදී හෙළි වී ඇත.
මෙම ආයතන අය කරන පොලී අනුපාත ද අතිශය අසාධාරණ මට්ටමක පවතින අතර දෛනිකව සියයට 1 සිට 2.5 දක්වා අය කරන පොලිය වාර්ෂිකව ගණනය කළ විට සියයට 300 ඉක්මවයි. 2022 වසරේදී ශ්රී ලංකාවේ සියයට 35 ක්ව පැවති වාර්ෂික උපරිම පොලී සීමාව ඉවත් කිරීමත් සමඟ මෙම ඩිජිටල් ණය දෙන්නන් නීතිමය හිඩැස්වලින් ප්රයෝජන ගනිමින් සිටිති. බොහෝවිට මෙම යෙදුම් විවිධ නම්වලින් පෙනී සිටියද, ඒවා ලැට්වියාව හෝ චීනය වැනි රටවල සිට ක්රියාත්මක වන එකම මව් සමාගමකට සම්බන්ධ බව විමර්ශනවලදී තහවුරු වී තිබේ.
මෙම වංචනික ක්රියාවලිය සඳහා ෆේස්බුක් වැනි සමාජ මාධ්ය ජාලයන්හි පළවන දැන්වීම් ප්රධාන රුකුලක් වී ඇති අතර ආර්ථික පීඩනයෙන් පසුවන පුද්ගලයන් ඉලක්ක කර ගනිමින් මෙම දැන්වීම් ප්රචාරය කෙරේ. මෙරට පරිගණක අපරාධ විමර්ශන කොට්ඨාසය (CCID) පෙන්වා දෙන්නේ බලය රහිතව පරිගණක දත්ත ලබාගැනීම සහ අවභාවිත කිරීම 2007 අංක 24 දරන පරිගණක අපරාධ පනත යටතේ දඬුවම් ලැබිය හැකි වරදක් බවයි. කෙසේ වෙතත්, මෙම ආයතන බොහෝමයක් මෘදුකාංග සමාගම් ලෙස ලියාපදිංචි වී මූල්ය නියාමනයෙන් මිදී සිටීම හේතුවෙන් ඔවුන් පාලනය කිරීමේ දැඩි අභියෝගයකට බලධාරීන් මුහුණ දී සිටිති.
