ලොව ධනවත් සහ දුප්පත් රටවල් අතර පවතින ආර්ථික පරතරය තවදුරටත් පුළුල් වෙමින් පවතින බවත්, පසුගිය වසරේදී එකඟ වූ ජාත්යන්තර මූල්ය ප්රතිසංස්කරණ බොහොමයක් ඉටු නොකළ පොරොන්දු බවට පත්ව ඇති බවත් එක්සත් ජාතීන්ගේ නවතම වාර්තාවක් පෙන්වා දෙයි. 2030 වසර සඳහා වන එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවර්ධන ඉලක්ක සපුරා ගැනීම වෙනුවෙන් පසුගිය ජූනි මාසයේදී ස්පාඤ්ඤයේ සෙවිල් නුවරදී ඇති කරගත් එකඟතාවන් ක්රියාත්මක වීමේ ප්රගතිය ඇගයීම සඳහා මෙම වාර්තාව සකස් කර තිබේ. ලබන සතියේ වොෂින්ටන් නුවරදී පැවැත්වීමට නියමිත ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ සහ ලෝක බැංකුවේ වසන්ත හමුවට පෙර මෙම තොරතුරු අනාවරණය කර ඇත.
ඉරාන යුද්ධය ඇතුළු භූ දේශපාලනික නොසන්සුන්තාවන් හේතුවෙන් ලෝක ආර්ථිකයේ අනාගතය අඳුරු වී ඇති බව ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ කළමනාකාර අධ්යක්ෂ ක්රිස්ටලිනා ජෝර්ජියේවා මහත්මිය පවසයි. එක්සත් ජාතීන්ගේ ආර්ථික හා සමාජ කටයුතු පිළිබඳ උප ලේකම් ලී ජුන්හුවා මහතා පෙන්වා දෙන්නේ දේශපාලන සලකා බැලීම් මත ආර්ථික සබඳතා සහ මූල්ය ප්රතිපත්ති හැඩගැස්වීම නිසා සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවලට අවශ්ය මූල්ය පහසුකම් ලබා ගැනීම අතිශය අසීරු වී ඇති බවයි. ඉහළ යන වෙළඳ බාධක සහ නිරන්තරයෙන් සිදුවන දේශගුණික විපර්යාස ද මෙම මූල්ය පරතරය පුළුල් වීමට ප්රධාන හේතු වී තිබේ.
වාර්තාවට අනුව 2025 වසරේදී රටවල් 25ක් සිය සංවර්ධන ආධාර කප්පාදු කර ඇති අතර එය 2024 වසරට සාපේක්ෂව 23%ක සමස්ත පහත වැටීමකි. මෙහිදී වැඩිම ආධාර කප්පාදුවක් සිදු කර ඇත්තේ අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් වන අතර එය 59%ක අගයක් ගනී. මීට අමතරව ට්රම්ප් පරිපාලනය විසින් පනවනු ලැබූ තීරුබදු හේතුවෙන් ලොව දුප්පත් රටවල අපනයන සඳහා වන සාමාන්ය තීරුබදු 9% සිට 28% දක්වා කැපී පෙනෙන ලෙස ඉහළ ගොස් ඇත.
එක්සත් ජාතීන්ගේ මහලේකම් ඇන්ටෝනියෝ ගුටරෙස් මහතා ජාත්යන්තර මූල්ය ආයතනවල ව්යුහය වෙනස් විය යුතු බව නැවතත් අවධාරණය කර තිබේ. ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදල දුප්පත් රටවලට වඩා ධනවත් රටවලට ප්රතිලාභ ලබා දෙන බවත්, ලෝක බැංකුව සිය මෙහෙවර ඉටු කිරීමට අපොහොසත් වී ඇති බවත් ඔහු පවසයි. විශේෂයෙන්ම කොවිඩ් වසංගතයෙන් පසු බොහෝ රටවල් දැඩි ණය බරකින් පීඩා විඳින පසුබිමක, මෙම මූල්ය ආයතනවල තීරණ ගැනීමේ බලය අමෙරිකාව සහ යුරෝපීය රටවල් සතුව පමණක් පැවතීම සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල දැඩි කලකිරීමට හේතු වී ඇති බව ද වාර්තාවේ සඳහන් වේ.
