අමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ නිරිතදිග කලාපය පුරා ව්යාප්ත වී ඇති භයානක ‘තාප ගෝලාර්ධ’ තත්ත්වය හේතුවෙන් මාර්තු මාසයේ මෙතෙක් වාර්තා වූ ඉහළම උෂ්ණත්ව වාර්තා බිඳ වැටෙමින් පවතින බව විද්යාඥයෝ අනතුරු අඟවති. විශේෂයෙන්ම මාර්තු 19 වැනිදා ඇරිසෝනා කාන්තාරයේ උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 43.3 (ෆැරන්හයිට් අංශක 110) දක්වා ඉහළ ගිය අතර, එය අමෙරිකානු ඉතිහාසයේ මාර්තු මාසයක වාර්තා වූ ඉහළම උෂ්ණත්වය ලෙස සලකනු ලැබේ. මෙලෙස අසාමාන්ය කාලයකදී සහ අසාමාන්ය ලෙස උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම මිනිස් ක්රියාකාරකම් නිසා සිදු වූ දේශගුණික විපර්යාසයන්හි සෘජු ප්රතිඵලයක් බව ‘World Weather Attribution’ ආයතනය නිකුත් කළ නවතම වාර්තාවක දැක්වේ.
වික්ටෝරියා විශ්වවිද්යාලයේ දේශගුණ විද්යාඥ ඇන්ඩෘ වීවර් පෙන්වා දෙන්නේ අප මීට පෙර කිසිදා අපේක්ෂා නොකළ මට්ටමින් කාලගුණික විපර්යාසයන්හි දරුණු බලපෑම් දැන් තථ්ය කාලීනව අත්විඳිමින් සිටින බවයි. අතීතයේදී ඉතා කලාතුරකින් සිදු වූ මෙවැනි අන්තගාමී කාලගුණික තත්ත්වයන් දැන් නිරන්තරයෙන් සිදුවන සාමාන්ය සිදුවීම් බවට පත්වෙමින් තිබේ. ජාතික සාගර හා වායුගෝලීය පරිපාලනයේ (NOAA) දත්තවලට අනුව, පසුගිය වසර 20ක කාලය තුළ අමෙරිකාවට බලපා ඇති අන්තගාමී කාලගුණික තත්ත්වයන්ගේ ව්යාප්තිය දෙගුණයකින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර, 1970 දශකයට වඩා 77%ක වැඩි වේගයකින් නව උෂ්ණත්ව වාර්තා පිහිටුවනු ලබයි.
මෙම තත්ත්වය හමුවේ රක්ෂණ සමාගම් පවා ඇතැම් ප්රදේශවල රක්ෂණාවරණ ලබාදීමෙන් ඉවත් වෙමින් සිටින අතර, එය කාලගුණික විපර්යාසයන් පාලනයෙන් බැහැර වී ඇති බවට ලැබෙන ප්රබලතම ඉඟියක් බව විශේෂඥයෝ පවසති. ෆෙඩරල් හදිසි කළමනාකරණ නියෝජිතායතනයේ (FEMA) හිටපු අධ්යක්ෂ ක්රේග් ෆුගේට් පවසන්නේ අපගේ ප්රජාවන් ගොඩනඟා ඇත්තේ පසුගිය වසර 100ක කාලගුණික දත්ත පදනම් කරගෙන වුවද, එම දත්ත දැන් අනාගතය සඳහා වලංගු නොවන බවයි. මේ වන විට අමෙරිකාව තුළ සිදුවන ඩොලර් බිලියනයකට වඩා වැඩි හානියක් සිදු කරන ස්වභාවික විපත් සංඛ්යාව මීට වසර 10කට පෙර පැවති තත්ත්වයට වඩා දෙගුණයකින් ඉහළ ගොස් තිබීම දේශගුණික අර්බුදයේ බරපතලකම මනාව පිළිබිඹු කරයි.
