මැදපෙරදිග කලාපයේ ඇවිලී යන ඉරාන-ඇමෙරිකානු යුද්ධය හමුවේ හෝමූස් සමුද්ර සන්ධිය (Strait of Hormuz) නාවික ගමනාගමනයට අවහිර වීමත් සමඟ, තෙල් නැව් සිය ගණනක සේවය කරන දහස් සංඛ්යාත නැවියන් පිරිසක් මාරාන්තික අනතුරකට මුහුණ දෙමින් මුහුදේ සිරවී සිටිති. ‘ද ගාඩියන්’ (The Guardian) පුවත්පත සමඟ අදහස් දැක්වූ එක් නැවියෙකු පවසා සිටියේ, තම නැව අසල අහස පිපිරීම්වලින් ආලෝකමත් වන අයුරු තමන් බියෙන් බලා සිටින බවත්, ඕනෑම මොහොතක තම නැව ප්රහාරයකට ලක්වීමේ දැඩි අවදානමක් පවතින බවත්ය.
වර්තමාන තත්ත්වය අනුව නෞකා 200ක් පමණ හෝමූස් සමුද්ර සන්ධිය අසල සිරවී ඇති අතර, ඉරාන විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකාය (Revolutionary Guards) අනතුරු අඟවා ඇත්තේ මෙම සන්ධිය හරහා ගමන් කිරීමට උත්සාහ කරන ඕනෑම බටහිර තෙල් නැවක් ගිනිබත් කරන බවයි. රක්ෂණ ආවරණ අවලංගු වීම සහ ආරක්ෂක තර්ජන හේතුවෙන් නාවික ගමනාගමනය සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ නතර වී ඇති අතර, මේ වන විටත් නැව් 6කට ප්රහාර එල්ල වී නැවියන් දෙදෙනෙකු ජීවිතක්ෂයට පත්ව තිබේ.
සිරවී සිටින නැවියන් මුහුණ දෙන ප්රධානතම ගැටලුව වන්නේ මානසික පීඩනය සහ සන්නිවේදන බාධාවන්ය. ඇමෙරිකානු සහ ඉරාන හමුදා විසින් ජීපීඑස් (GPS) සංඥා අවහිර කිරීම (Jamming) නිසා අන්තර්ජාල පහසුකම් පවා නිසි ලෙස ලබා ගැනීමට ඔවුන්ට නොහැකි වී ඇත. ජාත්යන්තර ප්රවාහන සේවක සම්මේලනය (ITF) පවසන්නේ මෙම නැවියන් කිසිදු වරදක් නොකළ සිවිල් වැසියන් බවත්, ඔවුන් යුද කලාපයක ප්රාණ ඇපකරුවන් බවට පත්ව ඇති බවත්ය.
නැව් තුළ මාස දෙකකට ප්රමාණවත් ආහාර සහ ජලය පවතින නමුත්, යුද්ධය දිග්ගැස්සුණහොත් දැඩි ආහාර හිඟයකට මුහුණ දීමට සිදුවනු ඇතැයි නැවියන් බිය පළ කරති. කොවිඩ් වසංගත සමයේදී නැව් තුළ සිරවී සිටි අමිහිරි අත්දැකීම් යළිත් සිහිපත් වන බව පවසන ඔවුන්, තම පවුල්වල සාමාජිකයන් දැක ගැනීමට ඇති දැඩි ආශාවෙන් පසුවෙති. යුද්ධයේ දරුණුකම හමුවේ මෙම අහිංසක නැවියන්ගේ හඬ ලෝකයට ඇසෙනු ඇත්ද යන්න තවමත් ප්රශ්නාර්ථයකි.
