ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප්, ඩෙන්මාර්කයට අයත් අර්ධ ස්වයංපාලිත කලාපයක් වන ග්රීන්ලන්තය (Greenland) අත්පත් කරගැනීම සම්බන්ධයෙන් සිදුකළ ප්රකාශ ලෝක දේශපාලනය තුළ දැඩි ආන්දෝලනයක් ඇති කර තිබේ. රුසියාව සහ චීනය වැනි බලවත් රටවල් ආක්ටික් කලාපය තුළ බලය පැතිරවීම වැළැක්වීම සඳහා ග්රීන්ලන්තයේ “අයිතිය” ඇමරිකාව සතු විය යුතු බව ඔහුගේ ස්ථාවරයයි.
ග්රීන්ලන්තය යනු ලොව අඩුම ජනගහනයක් සහිත ප්රදේශයක් වුවද, එහි පිහිටීම උතුරු ඇමරිකාව සහ ආක්ටික් කලාපය අතර ඉතා තීරණාත්මක තැනක පවතී. මිසයිල ප්රහාර පිළිබඳ පූර්ව අනතුරු ඇඟවීමේ පද්ධති පවත්වාගෙන යාමට සහ මුහුදු මාර්ග නිරීක්ෂණය කිරීමට මෙම දූපත ඉතා වැදගත් වේ. දැනටමත් දෙවන ලෝක යුද්ධයේ සිට ක්රියාත්මක වන ‘පිටුෆික්’ (Pituffik) නමැති ඇමරිකානු හමුදා කඳවුර එහි පිහිටා ඇතත්, ට්රම්ප් පවසන්නේ බදු පදනම මත පවතින ගිවිසුම් (Leases) ආරක්ෂාව සඳහා ප්රමාණවත් නොවන බවයි.
“රටක හිමිකාරිත්වය තිබිය යුතු අතර, ඔබ ආරක්ෂා කරන්නේ හිමිකාරිත්වය මිස බදු ගිවිසුම් නොවේ,” යනුවෙන් ට්රම්ප් පවසා සිටියේය. ග්රීන්ලන්තය වටා රුසියානු සහ චීන නැව් සැරිසරන බවට චෝදනා කරන ඔහු, එය ඇමරිකාව විසින් “ලේසි ක්රමයට හෝ අමාරු ක්රමයට” ලබාගන්නා බවට අනතුරු ඇඟවීමක්ද සිදු කළේය. මෙහිදී “අමාරු ක්රමය” ලෙස ඔහු අදහස් කළේ බලහත්කාරයෙන් ඈඳා ගැනීම (Annexing by force) විය හැකි බවට විචාරකයෝ බිය පළ කරති.
ඩෙන්මාර්කය සහ ග්රීන්ලන්ත බලධාරීන් මෙම යෝජනාව මුළුමනින්ම ප්රතික්ෂේප කර ඇති අතර, ග්රීන්ලන්තය විකිණීමට නොමැති බව අවධාරණය කරයි. “අපට ඇමරිකානුවන් හෝ ඩේන් ජාතිකයන් වීමට අවශ්ය නැත, අපට අවශ්ය ග්රීන්ලන්ත වැසියන් (Greenlanders) වීමටයි,” යනුවෙන් එරට පක්ෂ නායකයෝ ප්රකාශ කරති. ඩෙන්මාර්කය පෙන්වා දෙන්නේ ඇමරිකාව හමුදා බලය යෙදවීමට උත්සාහ කළහොත් එය නේටෝ (NATO) සංවිධානයේ අවසානය වනු ඇති බවයි.
දේශපාලන හේතුවලට අමතරව, දේශගුණික විපර්යාස හේතුවෙන් අයිස් තට්ටු දියවීම නිසා ග්රීන්ලන්තයේ ඇති ස්වාභාවික සම්පත් කරා ළඟාවීම පහසු වී ඇත. එහි පවතින දුර්ලභ ඛනිජ, යුරේනියම්, යකඩ මෙන්ම තෙල් සහ ගෑස් නිධි කෙරෙහි ද ඇමරිකාවේ දැඩි අවධානය යොමුව තිබේ.
ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප්ගේ මෙම දැඩි ප්රකාශයන් එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්රඥප්තිය සහ රටක ස්වෛරීභාවය පිළිබඳ ජාත්යන්තර නීති උල්ලංඝනය කිරීමක් ලෙස යුරෝපා රටවල් සහ කැනඩාව හඳුන්වයි. මීට පෙර වෙනිසියුලාවේ බලය අල්ලා ගැනීමට ඔහු ගත් ක්රියාමාර්ග දෙස බලන විට, ග්රීන්ලන්තය සම්බන්ධයෙන්ද ඇමරිකාව දැඩි තීරණයක් ගනු ඇතැයි යන සැකය ජාත්යන්තරය තුළ මතු වී තිබේ.
