2026 මාර්තු මාසය තුළ ලතින් ඇමෙරිකානු කලාපයේ සිදු වූ දේශපාලනික සහ ආර්ථික වෙනස්කම් පිළිබඳව ‘සවුත් චයිනා මෝනිං පෝස්ට්’ (SCMP) පුවත්පත විසින් සුවිශේෂී වාර්තා කිහිපයක් ඉදිරිපත් කර තිබේ. චීනය සහ ඇමෙරිකාව අතර පවතින ගෝලීය තරගකාරිත්වය මෙම කලාපය තුළ වඩාත් ප්රබලව දක්නට ලැබෙන අතර, පැනමා ඇළ, කියුබාව සහ චිලී රාජ්යය මෙහි කේන්ද්රස්ථාන බවට පත්ව ඇත.
ඇමෙරිකාව විසින් ඉරානයට එරෙහිව යුද මෙහෙයුම් ආරම්භ කිරීමත් සමඟ කියුබාව වෙත එල්ල කරන පීඩනය දැඩි කර තිබේ. මෙම තත්ත්වය හමුවේ කියුබාවේ මිත්ර රාජ්යයක් වන චීනය, භූ-දේශපාලනික යථාර්ථය සහ දෘෂ්ටිවාදාත්මක බැඳීම අතර මැදිවී සිටින අතර, කියුබාවට සහාය වීම සඳහා චීනයට ඇත්තේ ඉතා සීමිත විකල්පයන් බව විචාරකයෝ පවසති.
චිලී රාජ්යයේ නව ජනාධිපති ලෙස ජෝසේ ඇන්ටෝනියෝ කාස්ට් (Jose Antonio Kast) වැඩභාර ගන්නා අවස්ථාවේදීම දැවැන්ත රාජ්ය තාන්ත්රික අර්බුදයකට මුහුණ දීමට සිදුවිය. චීනය විසින් ඉදිකිරීමට සැලසුම් කර තිබූ මුහුදු යට සන්නිවේදන කේබල් පද්ධතියක් (Undersea cable) අවලංගු කිරීමට ඇමෙරිකාව විසින් චිලී රජයට බලපෑම් කර ඇති අතර, මෙය කලාපීය යටිතල පහසුකම් තීරණය කිරීමේ අයිතිය පිළිබඳව දැඩි විවාදයකට මගපාදා ඇත.
පැනමා ඇළ දෙපස පිහිටි වරාය සහන (Port concessions) හොංකොං සමාගමකින් ඉවත් කර ගැනීමට පැනමාව ගත් තීරණයට එරෙහිව චීනය සිය විරෝධය පළ කර තිබේ. ඇමෙරිකාව විසින් මෙම උපායමාර්ගික ජල මාර්ගයේ පාලනය අත්පත් කර ගැනීමට උත්සාහ කරන බවට චීනය චෝදනා කරන අතර, පැනමා ධජය යටතේ යාත්රා කරන නැව් පරීක්ෂා කිරීම තීව්ර කර ඇති බවට එල්ල වන චෝදනා ද ප්රතික්ෂේප කරයි.
