තායිවාන අර්බුදය මුල් කරගනිමින් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සහ චීනය අතර හමුදාමය ගැටුමක් හටගතහොත්, එය න්යෂ්ටික මට්ටමේ මහා පරිමාණ යුද්ධයක් දක්වා වර්ධනය වීමේ බරපතල අවදානමක් පවතින බව ලන්ඩන් නුවර කේන්ද්ර කරගත් ‘Strategic Studies සඳහා වන ජාත්යන්තර ආයතනය’ (IISS) පෙන්වා දෙයි. සිංගප්පූරුවේ පැවැත්වෙන ‘ෂැංග්රිලා සංවාදය’ (Shangri-La Dialogue) ආරම්භ වීමට පෙර ප්රකාශයට පත් කළ නවතම උපායමාර්ගික ඇගයීම් වාර්තාවකින් මේ බව අනාවරණය වේ.
ලෝකය මේ වන විට ආසියා-පැසිෆික් කලාපය කේන්ද්ර කරගත් නව න්යෂ්ටික අවි තරඟයක අද්දරටම පැමිණ ඇත. කලාපීය රාජ්යයන් තම න්යෂ්ටික අවි ගබඩාවන් පුළුල් කරමින් සිටින අතර, න්යෂ්ටික නොවන රාජ්යයන් පවා දිගුදුර ප්රහාරක අවි බලය තර කර ගැනීමට කටයුතු කිරීම කලාපීය ස්ථාවරත්වයට තර්ජනයක් වී තිබේ. තායිවාන අර්බුදයකදී චීනය උත්සාහ කරනුයේ ඇමරිකාව සහ එහි මිත්ර පාර්ශවයන් තායිවානයෙන් ඈත් කර තැබීමට වන අතර, ඇමරිකාව තායිවානයේ ආරක්ෂාව ශක්තිමත් කිරීමට උත්සාහ දරයි. මෙවැනි ගැටුමකදී දෙපාර්ශවයේම අණදෙන මධ්යස්ථාන, සන්නිවේදන ජාල සහ ඔත්තු බැලීමේ පද්ධති ඉලක්ක කර ගනිමින් දැවැන්ත හමුදාමය මෙහෙයුම් දියත් වීමේ ඉඩකඩ පවතී.
වඩාත්ම භයානක කරුණ නම්, මෙවැනි ප්රහාර මගින් ඇති විය හැකි ව්යසනයන් වැළැක්වීම සඳහා දෙපාර්ශවය අතර පූර්ව එකඟතාවක් හෝ රාජ්යතාන්ත්රික පාලන සීමාවන් නොමැති වීමයි. සීතල යුද්ධ සමයේ ඇමරිකාව සහ සෝවියට් දේශය අතර පැවති අවි පාලනය පිළිබඳ සාකච්ඡා සංස්කෘතිය වත්මන් චීනය සහ ඇමරිකාව අතර නොමැති වීම අවදානම තවත් වැඩි කර ඇත.
මෙම වාර්තාවේ කරුණු පවතින සැබෑ තත්ත්වයට පටහැනි බව චීන ආරක්ෂක අමාත්යාංශය පවසයි. තායිවාන ප්රශ්නය චීනයේ අභ්යන්තර කටයුත්තක් බැවින් ඊට බාහිර මැදිහත්වීම්වලට කිසිසේත්ම ඉඩ නොදෙන බව ඔවුන් අවධාරණය කරයි. පෙන්ටගන වාර්තාවලට අනුව, චීනය ඉතා වේගයෙන් තම න්යෂ්ටික බලය වර්ධනය කරමින් සිටින අතර 2030 වන විට ඔවුන් සතු න්යෂ්ටික අවි ප්රමාණය 1,000 ඉක්මවනු ඇතැයි ඇස්තමේන්තු කර ඇත. තායිවානයේ ආරක්ෂාව සහ මෙම ගෝලීය ආරක්ෂක තත්ත්වය පිළිබඳව සිංගප්පූරුවේ පැවැත්වෙන ෂැංග්රිලා සංවාදයේදී දීර්ඝ වශයෙන් සාකච්ඡා වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
