අම්පාර දිස්ත්රික්කයේ මහඔය, බෝගමුයාය ප්රදේශයෙන් හමුවූ කපුරැල්ල උණුදිය තෙත්බිම ලංකාවේ මේ දක්වා හඳුනාගත් පළමු සහ එකම භූතාප තෙත්බිම ලෙස ඉතිහාසගත වේ. හෙක්ටයාර් 20.1 ක වපසරියකින් යුතු මෙම සුවිශේෂී පරිසර පද්ධතිය සංරක්ෂණය කර ගැසට් මගින් ප්රකාශයට පත් කිරීමට පරිසර අමාත්යාංශය කටයුතු කරමින් සිටී. මෙම තෙත්බිමේ ඇති සුවිශේෂීත්වය සහ සංරක්ෂණ සැලසුම් පිළිබඳව කරුණු කිහිපයක් මෙසේ හඳුනාගත හැකිය.
ලංකාවේ බොහෝ උණුදිය උල්පත් කුඩා පොකුණු ලෙස පැවතුණත්, කපුරැල්ලේ දක්නට ලැබෙන්නේ පුළුල් ප්රදේශයක් පුරා පැතිරුණු උණුදිය වගුරු ස්වභාවයකි. පොළොව අභ්යන්තරයේ ඇති පාෂාණ ස්ථර මගින් රත්වන ජලය බුබුළු දමමින් මතුපිටට පැමිණෙන අතර, මෙම අධික උෂ්ණත්වයට ඔරොත්තු දෙන සුවිශේෂී බැක්ටීරියා, ක්ෂුද්ර ජීවීන් සහ ජලජ ශාක රැසකට මෙය වාසස්ථානයක් සපයයි. ලෝකයේ මෙවැනි භූතාප තෙත්බිම් පවතින්නේ ඉතා සීමිත සංඛ්යාවක් බැවින් මෙහි භූ විද්යාත්මක වටිනාකම ඉතා ඉහළය.
මෙම පරිසර පද්ධතිය සංරක්ෂණය කිරීම හරහා භූ විද්යාව සහ උණුදිය උල්පත් පිළිබඳ ජාත්යන්තර මට්ටමේ පර්යේෂණ සඳහා අවස්ථාව උදාවන අතර පාරිසරික තිරසර සංචාරක කර්මාන්තය (Eco-tourism) ප්රවර්ධනය කිරීමට ද මින් විශාල මාවතක් විවර වේ. පරිසර නියෝජ්ය අමාත්ය ඇන්ටන් ජයකොඩි මහතාගේ ප්රධානත්වයෙන් ඊයේ (12) මෙම ප්රදේශයේ නිරීක්ෂණ චාරිකාවක් ද පැවැත්විණි.
මධ්යම පරිසර අධිකාරිය, වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව සහ ජාතික ජල සම්පත් මණ්ඩලය ඒකාබද්ධව මෙම සංරක්ෂණ කටයුතු ඉදිරියට ගෙන යනු ලබයි. මතු පරපුර වෙනුවෙන් මෙවැනි දුර්ලභ පරිසර පද්ධති දායාද කිරීම රජයේ ප්රතිපත්තිය බව නියෝජ්ය අමාත්යවරයා මෙහිදී වැඩිදුරටත් අවධාරණය කළේය.















