දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ මිත්ර පාර්ශවීය හමුදා විසින් ක්රියාත්මක කළ අතිශය සූක්ෂම සහ මවිතකර රහසිගත මෙහෙයුමක් වන ‘ඔපරේෂන් මින්ස්මීට්’ (Operation Mincemeat) පිළිබඳව බීබීසී (BBC Witness History) වැඩසටහන මගින් නවතම තොරතුරු අනාවරණය කර තිබේ.
1943 අප්රේල් 30 වැනිදා ස්පාඤ්ඤ වෙරළට ගොඩගැසූ බ්රිතාන්ය නාවික නිලධාරියෙකුගේ මළ සිරුරක් හරහා ජර්මානු හමුදාව නොමඟ යැවීමට බ්රිතාන්ය බුද්ධි අංශ සමත් වූ ආකාරය මෙහිදී විස්තර කෙරේ.
මේජර් විලියම් මාටින් (Major William Martin) නමැති මෙම නිලධාරියා සන්තකයේ තිබූ අතිශය රහසිගත ලියකියවිලි මගින් කියවුණේ මිත්ර පාර්ශවීය හමුදා ග්රීසිය සහ සර්ඩීනියාව ආක්රමණය කිරීමට සැලසුම් කර ඇති බවයි. නමුත් සැබවින්ම එම සැලසුම් අසත්ය වූ අතර මේජර් විලියම් මාටින් නමැති පුද්ගලයෙකු ද සිටියේ නැත. බ්රිතාන්ය නාවික බුද්ධි අංශය විසින් කිසිවෙකුත් භාර නොගත් මළ සිරුරක් ලබාගෙන, එයට නිල ඇඳුම් අන්දවා ව්යාජ තොරතුරු ඇතුළත් ලිපිගොනු ද සහිතව මුහුදට මුදා හැර තිබුණේ සතුරා නොමඟ යැවීමේ අරමුණෙනි.
දශක කිහිපයක් යනතුරුත් ලෝකය හඳුනාගෙන සිටි ‘මේජර් විලියම් මාටින්’ ගේ සැබෑ අනන්යතාවය රහසක්ව පැවතිණි. කෙසේ වෙතත්, රොජර් මෝගන් (Roger Morgan) නමැති ආධුනික ඉතිහාසඥයා විසින් කරන ලද ගවේෂණයක ප්රතිඵලයක් ලෙස එම සිරුරේ සැබෑ අයිතිකරු ග්ලින්ඩ්වර් මයිකල් (Glyndwr Michael) නමැති වේල්ස් ජාතිකයා බව අනාවරණය කරගෙන තිබේ. යුද්ධය ජයග්රහණය කිරීමටත් දහස් ගණනකගේ ජීවිත බේරා ගැනීමටත් තීරණාත්මක වූ මෙම අසාමාන්ය මෙහෙයුම ඉතිහාසයේ දැවැන්තම රැවටීමක් ලෙස අදටත් සැලකේ.
