ඉරානයට එරෙහි ‘Operation Epic Fury’ මෙහෙයුම ආරම්භ වීමත් සමඟ එරට රජය විසින් පනවන ලද දැඩි අන්තර්ජාල තහනම (Internet Blackout) අද (2026 මාර්තු 12) වන විට පැය 288 ඉක්මවා ගොස් ඇති බව අන්තර්ජාල නිරීක්ෂණ කණ්ඩායමක් වන NetBlocks තහවුරු කරයි. මේ අනුව ඉරාන වැසියන් දින 13ක් පුරා බාහිර ලෝකයෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම හුදකලා වී සිටින අතර, එරට අන්තර්ජාල සම්බන්ධතාවය සාමාන්ය මට්ටමට වඩා 1%ක් දක්වා පහත වැටී තිබේ. 2026 වසරේ මුල් මාස කිහිපය තුළ පමණක් ඉරානය සිය කාලයෙන් තුනෙන් එකක් (1/3) මෙලෙස අන්තර්ජාලය නොමැතිව ගත කර ඇති බව වාර්තා වේ.
යුද වාර්තාකරුවන් පෙන්වා දෙන්නේ යුද්ධය පවතින අවස්ථාවක සිවිල් වැසියන්ගේ සන්නිවේදනය අඩපණ කිරීම හරහා රට අභ්යන්තරයේ පවතින මහජන නොසන්සුන්තාවයන් (Internal unrest) මර්දනය කිරීමට ඉරාන රජය උත්සාහ කරන බවයි. මෙම “ඩිජිටල් අඳුර” (Digital darkness) භාවිතා කරමින් රජය විසින් තොරතුරු ගලායාම පාලනය කරන අතර, එමගින් සිවිල් වැසියන්ට ගුවන් ප්රහාර පිළිබඳ අනතුරු ඇඟවීම් ලබා ගැනීමට හෝ විදේශගතව සිටින තම ඥාතීන් සමඟ සම්බන්ධ වීමට ඇති හැකියාව සම්පූර්ණයෙන්ම ඇහිරී ගොස් තිබේ.
මේ අතර, ඉරාන රජය විසින් “White List” ක්රමවේදයක් හඳුන්වා දී ඇති අතර, එමගින් අන්තර්ජාලය භාවිතා කිරීමට අවසර ලැබෙන්නේ රජයේ ඉහළ නිලධාරීන්ට සහ රාජ්ය මාධ්ය ආයතනවලට පමණි. සාමාන්ය ජනතාවට අන්තර්ජාලයට පිවිසීමට උත්සාහ කළහොත් නීතිමය පියවර ගන්නා බවට දුරකථන පණිවිඩ මගින් තර්ජනය කර ඇති බව ද වාර්තා වේ.
– දර්ශන සහ තොරතුරු උපුටා ගැනීම: Mario Nawfal (X), @NetBlocks (X), Iran International, The Guardian සහ ජාත්යන්තර පුවත් සේවා ඇසුරින්.
