හෝමුස් සමුද්ර සන්ධියේ සහ මැදපෙරදිග කලාපය පුරා ඇමරිකාව සහ ඉරානය අතර පූර්ණ මට්ටමේ යුධමය වාතාවරණයක් නිර්මාණය වී ඇති වත්මන් බිහිසුණු පසුබිම මධ්යයේ, සමස්ත කලාපීය යුද්ධය නිමා කිරීම සඳහා ඉරාන ඉස්ලාමීය ජනරජය විසින් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය වෙත ඉදිරිපත් කරන ලද කරුණු 14කින් යුතු අතිදැවැන්ත සාම ගිවිසුම් කෙටුම්පතක් නිල වශයෙන් ප්රකාශයට පත් කර තිබේ. ජාත්යන්තර ප්රකට පුවත් ඒජන්සියක් වන ‘විසෙග්රාඩ් 24′ (Visegrád 24) වාර්තා කරන්නේ, ඉරාන රාජ්ය පුවත් සේවාවක් වන ‘මෙහර්’ (Mehr) ආයතනය විසින් ටෙහෙරාන පාලනය සහ වොෂින්ටනය අතර යුද්ධය නතර කිරීම වෙනුවෙන් යෝජිත මෙම ඓතිහාසික රාමුගත එකඟතා ලේඛනයේ සම්පූර්ණ පිටපත නිල වශයෙන් මාධ්ය වෙත මුදාහැර ඇති බවයි.
ඉරාන විදේශ කටයුතු අමාත්යාංශය පෙන්වා දෙන්නේ මෙම ලේඛනය මූලික මට්ටමේ කෙටුම්පතක්පමණක් වන අතර, ටෙහෙරානය මේ පිළිබඳව තවමත් අවසන් තීරණයක් ගෙන නොමැති බවයි. කෙසේ වුව ද, ඇමරිකාව සහ ඊශ්රායලය අන්දමන්ද කරමින් ඉරානය විසින් ඉදිරිපත් කර ඇති එම දැඩි කොන්දේසි 14 හි ප්රධානතම කරුණු මෙසේය:
– ලෙබනනය ඇතුළු සියලු පෙරමුණුල යුද්ධය නැවැත්වීම සහ නාවික අවහිරතා ඉවත් කිරීම:
ලෙබනනය ද ඇතුළත්ව මේ වන විට මැදපෙරදිග කලාපයේ ක්රියාත්මක වන සියලුම යුධ පෙරමුණුවල සටන් වහාම සහ සදාකාලිකවම නතර කළ යුතු බව ඉරානය අවධාරණය කරයි. එමෙන්ම ඇමරිකානු නාවික හමුදාව විසින් පනවා ඇති මුහුදු අවහිර කිරීම් (Naval blockade) දින 30ක් ඇතුළත මුළුමනින්ම ඉවත් කළ යුතු අතර, ඉරානය සමඟ ඇති කරගන්නා එකඟතාවලට යටත්ව හෝමුස් සමුද්ර සන්ධියේ වාණිජ නාවික මෙහෙයුම් දින 30ක් ඇතුළත නැවත ආරම්භ කිරීමට ඉඩ දිය යුතුය. මීට අමතරව, ඉරාන දේශසීමාවලට මායිම්ව ඇති රටවලින් ඇමරිකානු සන්නද්ධ බලකායන් වහාම ඉවත් කර ගැනීමට ධවල මන්දිරය එකඟ විය යුතුය.
– බිලියන 300ක යුධ වන්දි සහ බිලියන 24ක වත්කම් නිදහස් කිරීමේ කොන්දේසිය:
ඉරානය ප්රතිසංස්කරණය කිරීම සහ යුධ හානි පූරණය වෙනුවෙන් ඇමරිකාව සහ ඔවුන්ගේ බටහිර මිත්ර පාර්ශවයන් විසින් අවම වශයෙන් ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 300ක (රුපියල් කෝටි ලක්ෂ ගණනක) දැවැන්ත ප්රතිසංස්කරණ සැලැස්මක් ඉදිරිපත් කළ යුතු බවට ඉරානය මාරක කොන්දේසියක් පනවා ඇත. එසේම, දැනට ලෝක බැංකු පද්ධතිය තුළ සිරකර ඇති ඉරානය සතු ඩොලර් බිලියන 24ක වත්කම් දින 60ක් ඇතුළත නිදහස් කළ යුතු අතර, අවසන් සාම සාකච්ඡා ආරම්භ වීමට පෙර ඉන් අඩක් (ඩොලර් බිලියන 12ක්) වහාම ඉරානයට ලබා දිය යුතුය.
– තෙල් සම්බාධක ඉවත් කිරීම සහ න්යෂ්ටික එකඟතාව:
ඉරාන බොරතෙල්, ඛනිජ තෙල් රසායනික නිෂ්පාදන සහ ඒවායේ අතුරු නිෂ්පාදන අලෙවිය මත පනවා ඇති සියලුම ජාත්යන්තර සම්බාධක වහාම අත්හිටුවිය යුතු අතර, ඉරානයේ මූල්ය සම්පත් වෙත පූර්ණ ප්රවේශය ලබා දීමට ඇමරිකාව එකඟ විය යුතුය. මෙම කොන්දේසි ඉටු කරන්නේ නම්, න්යෂ්ටික අවි ප්රפוලනය නොකිරීමේ ජාත්යන්තර ගිවිසුමට (NPT) තමන් ගරු කරන බවත්, න්යෂ්ටික අවි නිෂ්පාදනයෙන් බැහැර වන බවත් ඉරානය තහවුරු කරයි. දින 60ක් ඇතුළත එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලයේ (UNSC) සහ ජාත්යන්තර පරමාණුක බලශක්ති ඒජන්සියේ (IAEA) සම්බාධක මුළුමනින්ම ඉවත් කිරීම වෙනුවෙන් අවසන් සාකච්ඡා පැවැත්විය යුතු අතර, සාකච්ඡා පවතින කාලය තුළ කලාපයේ ඇමරිකානු සේනාංක වැඩිකිරීම හෝ නව සම්බාධක පැනවීම නොකළ යුතුය.
ඉරානය අවධාරණය කරන්නේ තමන්ගේ වත්කම්වලින් අඩක් නිදහස් කර, තෙල් සම්බාධක සහ නාවික අවහිරතා ඉවත් කරන තුරු කිසිදු අවසන් සාකච්ඡාවක් ආරම්භ නොකරන බවයි.















